"Stuur alstjeblieft een SOS naar de wereld"
Fallout Fukushima in 40 dagen rond de Aarde

6 juni 2012
Door Arjan Plantinga

Radioactieve cesiumdeeltjes afkomstig uit de grotendeels vernietigde kerncentrales in Daiichi, Fukushima doen er volgens Japanse wetenschappers veertig dagen, over om de hele Aarde te omcirkelen en terug te keren op de plek van vertrek. De radioactieve wolk doet dat ongeacht de windrichting. Wetenschappers kwamen tot deze conclusie omdat ze elke 40 dagen een piek in de gemiddelde achtergrondstraling vaststelden. De trend was al kort na de ramp in Fukushima waar te nemen, maar is sinds januari 2012 zeer duidelijk. De wetenschappers hebben beheerder Tepco gevraagd om meer gegevens, maar de firma heeft verklaard niet te willen samenwerken met de onderzoekers.

Tonnen dode sardines in de haven van Chiba

Hoeveel straling in de atmosfeer terechtkomt is onduidelijk. Het grootste deel van de Amerikaanse meetstations is inmiddels offline of geeft data die voor de nucleaire leek onbegrijpelijk zijn. Wat Europa betreft overschrijden inmiddels de meeste metingen lichtjes de veilige (de waarden van voor 3 maart 2011) waarden van de EU. Zo werd in Centraal-Eurpa (Hongarije) gisteren 1400 Bq/Kg jodium 131 en cesium 137 vastgesteld, maar onduidelijk is wat de bron is van die deeltjes, aangezien er geen gegevens worden verstrekt over de ontwikkeling van de meetwaarden.

De veilige waarde voor hoeveelheid radioactieve deeltjes in materie was altijd 600 Bq/kg, maar is in 2011 door de EU bijgesteld tot 12.500 Bq/kg; een verhoging met een factor 20 dus. De verhoging gold eerst alleen voor olie en specerijen uit Japan, maar is - na protesten van Europarlementariërs! - nu geldig voor alle voedingsmiddelen.

Wanneer de gebonden media u dus wijsmaken dat voedsel uit Japan veilig is, moet u weten dat ze dat alleen maar kunnen schrijven omdat de veilige waarden verhoogd zijn, niet omdat het voedsel minder radioactief is.

In België en Nederland overschreidt de achtergrondstraling (straling afkomstig uit het heelal en uit natuurlijke bronnen (80%) en van activiteiten van de mens (20%) die er altijd is) volgens de Belgische overheid momenteel de maximale veilig geachte waarde van 500 µSv per jaar (NL, 'Besluit stralingsbescherming', 16 juli 2001). Het meetststation Oelegem geeft voor vandaag een waarde van 0,099 µSv per uur. Rekenen we dat door naar een jaarlijkse waarde (24 x 365 x 0.099) dan komen we op 867,24 µSv/j, ofwel veel meer dan de maximale waarde. De waarde van 500 µSv is overigens de maximale waarde voor de beroepsbevolking die met radioactiviteit in aanraking komt. Voor de burgerbevolking, voor kinderen en zwangere vrouwen zijn de waarden veel lager. Daarbij zijn de meetwaarden van station Oelegem data van de Belgische overheid, en die zijn - zoals overheden in het algemeen - niet te vertrouwen.

Een groot nadeel bij het uitvinden van de gegevens over radioactiviteit in onze omgeving is de geheimtaal van de hele sector. Ten eerste zijn er acht verschillende eenheden waarin radioactiviteit gemeten/uitgedrukt wordt, en dan dient er ook nog eens onderscheid gemaakt te worden tiussen de verschillende types straling en de isotopen die de straling voortbrengen. Voor een leek (als ik) is het een heidens karwei om te proberen tot een betrouwbare conclusie te komen. De gemiddelde burger geeft het waarschijnlijk al veel sneller op.

Maar elke leek begrijpt dat de berichten die elke dag uit Japan komen alarmerend zijn en dat nog heel lang zullen blijven.

Een greep uit het nieuws van gisteren en vandaag:

In de haven van de stad Chiba, niet ver van Fukushima II, spoelen tonnen sardines aan. Japanse vissers vangen meer en meer vissen met ernstige misvormingen, wat voor de ramp kernafval was is nu veilig om te eten, mensen in de meest getroffen gebieden willen vluchten, maar kunnen vaak nergens heen, vrijwel overal wordt plutonium gevonden, overal in Japan worden 'nucleofiele' algen (algen die zeer goed gedijen om cesium en jodium) gevonden - zoals dat ook in Tsjernobyl het geval was, de thermometers in de vervallen reactoren zijn kapot (Tepco belooft dat ze in juli weer zullen werken) en in reactor 4 verbrandt een deel van de nog werkende koelsystemen. Ondertussen weigert Tepco elk commentaar over de veiligheid van zijn kerncentrales en doet de Japanse regering nog steeds of er niets aan de hand is.

Westerse media zwijgen. Ga naar Google Nieuws, zoek op Fukushima en u vindt verbijsterend weinig.

Rond een middelbare school in de stad Koriyama (die al ontsmet werd) worden in dit filmpje waarden van 170.000 Bq/m³ gemeten. De hoogste waarde ooit in Tsernobyl vastgesteld was 37.000 Bq/m³.

De metingen rijzen inmiddels overal de pan uit, vooral op plekken waar de nucleofiele algen worden gevonden (het 'zwarte spul' waar u misschien al over gelezen hebt): tot 290.000 Bq/kg cesium 137 en iets lagere waarden voor cesium 134 op meerder plaatsen in Tokyo. (cesium 137 komt van nature in het milieu voor, cesium 134 niet)

Kinderen moeten (school)zwemmen in vervuild zwemwater. De ouders wensen het niet meer toe te staan. Men vertrouwt de metingen van de officiële instanties niet meer.

Overal wordt inmiddels ook plutonium aangetroffen en de Japanse overheden zitten met de handen in het haar. Naast de nucleaire en dodelijke vervuiling heeft men namelijk ook nog steeds te maken met de enorme ravage van de aardbeving en de tsunami van 11/3. Op veel plaatsen is nog helemaal niets opgeruimd omdat de brokstukken van dorpen en steden die werden weggevaagd in veel gevallen radioactief besmet zijn.

Bij eerdere rampen werd het afval gewoon op een grote hoop gegooid en in de fik gestoken, maar dat is in dit geval geen optie. Toch smijten veel lokale overheden de knuppel in het hoenderhok, en gaat de fik erin. Daarmee komen weer enorme hoeveelheden radioactieve deeltjes in de lucht terecht en wordt een nog groter deel van Japan besmet.

De bevolking protesteert wel, maar wordt straal genegeerd.

Eén persoon die ten einde raad lijkt is Koichi Oyama, gemeenteraadslid van de stad Minamisoma, 40 kilometer ten noorden van de centrale van Fukushima II. In een wanhopige oproep aan de media schrijft hij op 4 juni 2012 het volgende:

"De veilige waarde voor cesium 134 en cesium 137 zijn nu 100 becquerels/Kg. Maar in Minamisoma City en in de prefectuur Fukushima bedragen de waarden 100.000 becquerels zonder dat iemand zich erom bekommert. Er bestaat het gevaar dat kinderen erin stappen of het aanraken. Hoewel ik al meerdere keren naar de politie, naar de openbare gezondheidsdiensten en naar het stadsbestuur ben gegaan worden al mijn waarschuwingen genegeerd.

Stuur alsjeblieft een SOS naar de wereld."

Ik vrees dat die SOS-signalen tot dovemansoren gericht zijn - net als de artikels die ik hier publiceer.

De gevolgen van radioactieve vervuiling in het lichaam komen pas na minimaal 1 jaar tot uiting, maar meestal duurt het veel langer. De gevolgen zijn voor veel mensen dus lang niet zichtbaar, al slaande berichten over misvormde vissen en huisdieren wel in als een bom. Vooralsnog helaas alleen in Japan.